Últimos artículos de ciencia

Drobni rolnicy muszą wyprodukować jak najwięcej żywności na niewielkim areale, a przy tym radzić sobie z coraz bardziej ekstremalną i nieprzewidywalną pogodą. Syntetyczne pestycydy pomagają, ale szkodzą ekosystemom i zdrowiu ludzi. Zespół projektu UPSCALE sprawdzał, czy rośliny mogą same chronić kukurydzę przed szkodnikami, przeprowadzając ponad 150 wywiadów z rolnikami i ekspertami — a na końcu można sprawdzić, czy w twoich codziennych wyborach jest miejsce dla natury.

Zgubiona sieć rybacka nie znika na dnie morza. Według szacunków ekspertów porzucone, zagubione i wyrzucone narzędzia połowowe to około 10 proc. wszystkich odpadów morskich. Europejski projekt NETTAG+, koordynowany przez badaczy z Uniwersytetu w Porto, sięga po kilka rozwiązań naraz: warsztaty dla rybaków, akustyczne znaczniki na sprzęt, sonar połączony ze sztuczną inteligencją i podwodne roboty — a na końcu można sprawdzić, ile z morskiej odpowiedzialności jest w twoich własnych nawykach.

Połykane czujniki pomagają lekarzom zaglądać do wnętrza organizmu bez skalpela, ale zawierają materiały, których nikt nie chciałby mieć ani w ciele, ani na wysypisku. Włoski zespół z unijnego projektu ELFO sprawdził, czy elektronikę da się zbudować z tego, co zwykle trafia na talerz i do łazienki: miodu, pigmentu z pasty do zębów czy soku z czerwonej kapusty. Część wyników zaskoczyła samych badaczy — a na końcu można sprawdzić, czy zaufałbyś technologii, którą trzeba połknąć.

Krępujące wspomnienie nie daje zasnąć, więc pojawia się pytanie, czy dałoby się je po prostu skasować. Neurobiolog Johannes Gräff z EPFL w Lozannie odpowiada, że w teorii tak, choć jest pewien haczyk. Jego zespół namierzył u myszy komórki, w których zapisuje się traumatyczne wspomnienie, i potrafił je wyłączyć. Droga do zastosowania u ludzi jest jednak daleka, a najbardziej praktyczne wnioski dotyczą terapii — a na końcu można sprawdzić, jak ty radzisz sobie z trudnymi wspomnieniami.

Le ulcere del piede diabetico colpiscono circa un quarto degli oltre 800 milioni di persone affette da diabete nel mondo. Oggi si trattano soprattutto con pulizia e medicazione, cioè gestendo i sintomi. Il progetto europeo APTADEGRAD percorre un'altra strada: i suoi composti rimuovono dalla ferita le proteine infiammatorie in eccesso sfruttando il sistema naturale di riciclo delle nostre cellule — e alla fine puoi scoprire se hai la testa per le biotecnologie.

Las úlceras del pie diabético afectan a aproximadamente una cuarta parte de los más de 800 millones de personas con diabetes en todo el mundo. Hoy se tratan sobre todo limpiándolas y vendándolas, es decir, controlando los síntomas. El proyecto europeo APTADEGRAD va por otro camino: sus compuestos eliminan de la herida el exceso de proteínas inflamatorias recurriendo al sistema natural de reciclaje de nuestras células — y al final puedes comprobar si tienes cabeza para la biotecnología.

Les ulcères du pied diabétique touchent environ un quart des plus de 800 millions de personnes atteintes de diabète dans le monde. Aujourd'hui, on se contente surtout de les nettoyer et de les panser, c'est-à-dire de soulager les symptômes. Le projet européen APTADEGRAD emprunte une autre voie : ses composés éliminent de la plaie l'excès de protéines inflammatoires en mobilisant le système de recyclage naturel de nos cellules — et à la fin, vous pouvez vérifier si vous avez l'âme d'un biotechnologiste.

Owrzodzenia stopy cukrzycowej dotykają blisko jednej czwartej z ponad 800 milionów osób chorujących na cukrzycę na świecie. Dziś leczy się je głównie oczyszczaniem i opatrywaniem, czyli łagodzeniem objawów. Europejski projekt APTADEGRAD idzie w inną stronę: jego związki usuwają z rany nadmiar białek podtrzymujących stan zapalny, korzystając z naturalnego systemu recyklingu w komórkach — a na końcu możesz sprawdzić, czy masz głowę do biotechnologii.

Diabetische Fußgeschwüre betreffen etwa ein Viertel der weltweit mehr als 800 Millionen Menschen mit Diabetes. Heute werden sie meist nur gereinigt und verbunden – behandelt werden also die Symptome. Das EU-finanzierte Projekt APTADEGRAD geht einen anderen Weg: Seine Wirkstoffe entfernen überschüssige Entzündungsproteine aus der Wunde und nutzen dafür das natürliche Recyclingsystem unserer Zellen – und am Ende kannst du prüfen, ob du einen Kopf für Biotechnologie hast.

Diabetic foot ulcers affect about a quarter of the more than 800 million people with diabetes worldwide. Today they are mostly cleaned and dressed, which means treating the symptoms. The EU-funded APTADEGRAD project takes a different route: its compounds remove excess inflammatory proteins from the wound by recruiting the natural recycling system inside our cells – and at the end you can check whether you have a head for biotechnology.

Caldo, siccità e acqua sempre più scarsa non sono solo problemi del nostro tempo. Oltre 10 000 anni fa i pastori del Levante affrontavano sfide simili. Il progetto europeo ICARHUS ha cercato di capire come gestissero le loro greggi, usando un metodo che legge le proteine conservate nei resti animali antichi. L'età e il sesso di capre e pecore raccontano molto sul clima del passato — e alla fine puoi scoprire se c'è in te un pastore dell'età della pietra.

El calor, la sequía y la escasez de agua no son solo problemas de nuestro tiempo. Hace más de diez mil años, los pastores del Levante se enfrentaron a retos parecidos. El proyecto europeo ICARHUS quiso averiguar cómo gestionaban sus rebaños, con un método que lee las proteínas conservadas en restos animales antiguos. La edad y el sexo de cabras y ovejas revelan mucho sobre el clima del pasado — y al final puedes comprobar si llevas dentro un pastor de la Edad de Piedra.

Chaleur, sécheresse et ressources en eau en baisse : ces problèmes ne sont pas propres à notre époque. Il y a plus de 10 000 ans, les bergers du Levant affrontaient déjà des défis semblables. Le projet européen ICARHUS a cherché à comprendre comment ils géraient leurs troupeaux, grâce à une méthode qui lit les protéines conservées dans d'anciens restes animaux. L'âge et le sexe des chèvres et des moutons en disent long sur le climat du passé — et à la fin, vous pouvez vérifier s'il y a en vous un berger de l'âge de pierre.

Susza, upał i coraz mniej wody to nie tylko problemy naszych czasów. Z podobnymi wyzwaniami mierzyli się pasterze z Lewantu ponad 10 000 lat temu. Europejski projekt ICARHUS sprawdził, jak zarządzali stadami, sięgając po metodę, która odczytuje białka zachowane w starożytnych szczątkach zwierząt. Okazuje się, że wiek i płeć kóz sprzed tysięcy lat potrafią sporo powiedzieć o dawnym klimacie — a na końcu możesz sprawdzić, czy masz w sobie pasterza z epoki kamienia.

Hitze, Dürre und schwindende Wasservorräte sind nicht nur Probleme unserer Zeit. Vor mehr als 10.000 Jahren standen Hirten in der Levante vor ähnlichen Herausforderungen. Das EU-finanzierte Projekt ICARHUS wollte herausfinden, wie sie ihre Herden bewirtschafteten – mit einer Methode, die Proteine in uralten Tierresten liest. Alter und Geschlecht von Ziegen und Schafen verraten dabei viel über das Klima der Vergangenheit – und am Ende kannst du prüfen, ob in dir ein Hirte aus der Steinzeit steckt.

Heat, drought and shrinking water supplies are not just problems of our time. Herders in the Levant faced similar challenges more than 10 000 years ago. The EU-funded ICARHUS project set out to learn how they managed their herds, using a method that reads proteins preserved in ancient animal remains. It turns out that the age and sex of goats and sheep can say a lot about the climate of the past – and at the end you can find out whether there is a Stone Age herder in you.

El impacto ambiental de la aviación no son solo las emisiones en el aire, sino también los residuos: aeronaves retiradas, materiales caducados y piezas desechadas. El proyecto europeo GENEX buscó formas de que los componentes de los aviones duren más, combinando materiales compuestos reciclables, sensores que alimentan un gemelo digital y reparaciones asistidas digitalmente – y al final puedes comprobar cómo cuidas tú tus cosas.

L’impact environnemental de l’aviation ne se limite pas aux émissions en vol : il y a aussi les déchets, entre avions retirés du service, matériaux périmés et pièces mises au rebut. Le projet européen GENEX a cherché à rendre les composants aéronautiques plus durables, grâce à des composites recyclables, à des capteurs reliés à un jumeau numérique et à des réparations assistées – et à la fin, vous pouvez vérifier comment vous prenez soin de vos propres affaires.

L’impatto ambientale dell’aviazione non riguarda solo le emissioni in volo, ma anche i rifiuti: aeromobili dismessi, materiali scaduti e parti smaltite. Il progetto europeo GENEX ha cercato il modo di rendere più durevoli i componenti degli aerei, combinando compositi riciclabili, sensori collegati a un gemello digitale e riparazioni assistite – e alla fine puoi verificare come ti prendi cura tu delle tue cose.

Wpływ lotnictwa na środowisko to nie tylko spaliny w powietrzu, ale też odpady: wycofane samoloty, przeterminowane materiały i zużyte części. Europejski projekt GENEX szukał sposobów, by podzespoły lotnicze były trwalsze. Zespół połączył kompozyty nadające się do recyklingu, czujniki wysyłające dane do cyfrowego bliźniaka i naprawy wspomagane komputerem — a na końcu możesz sprawdzić, jak sam dbasz o swoje rzeczy.